Overgangszones in coulisselandschap cruciaal voor insecten
Overgangszones in coulisselandschap cruciaal voor insecten, kruidenrijke graslanden dragen hieraan bij.
Het karakteristieke coulisselandschap van de Noardlike Fryske Wâlden is een hotspot voor insecten. Het onderzoek “Kruiden tussen de coulissen” (uitgevoerd door Altenburg & Wymenga, Hogeschool Van Hall Larenstein en de Vereniging Noardlike Fryske Wâlden) had als doel inzicht te krijgen in de relatie tussen landschapselementen en kruidenrijke graslanden. Daarbij is gekeken naar hoe insectenpopulaties in landschapselementen zoals boomwallen en graslanden voorkomen in vergelijking met extensief kruidenrijk, productief kruidenrijk en gangbaar beheerde graslanden.
Productief kruidenrijk grasland, ingezaaid met klavers en kruiden zoals chicorei en smalle weegbree, worden steeds vaker ingezet. Boeren krijgen zo een droogtebestendiger gewas met meer eiwit van eigen grond, en hogere gehaltes van belangrijke mineralen. Vanuit het project is onderzocht of deze productieve kruidenmengsels meerwaarde bieden voor de biodiversiteit. Uit het onderzoek bleek ten eerste dat de structuur van het landschap in de Noardlike Fryske Wâlden met zijn kenmerkende houtwallen en elzensingels tussen kleinschalig grasland bepalend is voor de veelheid aan insecten. In de tweede plaats werd duidelijk dat sommige insectengroepen kunnen profiteren van ingezaaid productief grasland, onder andere door de kruidenrijkheid en de nectar die dit gewas produceert. Het meest voorkomende patroon was dat de hoogste insectendiversiteit voorkwam op extensief grasland, daarna productief ingezaaid grasland en vervolgens gangbaar grasland. De hoogste nectarproductie werd gevonden in extensief beheerde percelen. Dit was met name vroeg in het seizoen het geval: in de zomer konden ingezaaid kruidenrijke percelen evenveel nectar produceren.
De grootste biomassa van de insecten bleek te zitten in middelgrote insecten families. Uit het onderzoek blijkt dat die middelgrote insecten met de meeste biomassa voorkomen in de randzone van boomwallen en graslanden. Vogels zoals de gekraagde roodstaart profiteren hiervan omdat deze insecten een belangrijke voedselbron voor ze zijn. Dit laat zien dat juist de overgangen tussen grasland en landschapselement erg belangrijk zijn voor het insectenleven en de natuur die daarvan afhankelijk is. Dit onderzoek onderstreept daarmee het natuurbelang van de overgangszones tussen landbouw en natuur in het coulissen landschap. Het lijkt gunstig dat vanuit het agrarisch natuur en landschapsbeheer (ANLb) steeds meer mogelijkheden komen om met kruidenrijk (randen)beheer aan de slag te gaan.
Bron: A&W‑onderzoek Ingezaaide kruiden tussen de coulissen en de aanvullende insectenanalyses in de rapportage Kruiden tussen de Coulissen: habitat, grasland, boomwallen en insecten biodiversiteit van Hogeschool Van Hall Larenstein (HVHL). Onderzoek in opdracht van Vereniging Noardlike Fryske Wâlden.
Naar nieuwsoverzicht