Habitatanalyse van broedvogels in het coulisselandschap van de NFW

Geplaatst op maandag 09 januari 2023


Onderzoeksbureau Altenburg & Wymenga heeft een artikel uitgebracht over de habitatanalyse van broedvogels in het coulisselandschap van de Noardlike Fryske Wâlden. In 2018 bestudeerden zij de relatie tussen broedvogels en habitatkenmerken van het kleinschalige coulisselandschap van Oost-Fryslân. Het complete Engelstalige artikel van o.a. Ernst Oosterveld leest u hier. Een Nederlandse samenvatting van het artikel volgt hieronder:

Foto: Marcel van Kammen

“Onze agrarische cultuurlandschappen hebben zwaar te lijden onder het verlies aan biodiversiteit. Om dit verlies tegen te gaan, is het belangrijk om de belangrijkste factoren te kennen die de biodiversiteit in deze landschappen beïnvloeden. Wij bestudeerden in 2018 de relaties tussen broedvogels en habitatkenmerken van de kleinschalige coulisselandschappen van Oost-Fryslân, Nederland, een typisch agrarisch landschap dat onder druk staat van schaalvergroting en habitatdegradatie. We vroegen ons af of onze bevindingen overeenkomen met resultaten van heggenstudies in andere landen. We analyseerden ook of de regeling voor agrarisch natuurbeheer effectief is voor
broedvogels.

Tijdens dit onderzoek werden broedvogels en vijftien habitatfactoren geïnventariseerd langs 170 transecten in twee verschillende regio’s in Oost-Fryslân. Er werden 19 bos – vogelsoorten en 18 struweelsoorten vastgesteld, waaronder 7 houtwalspecialisten, We vonden vijf habitatkenmerken als sleutel factoren voor broedvogelaantallen. Vier van deze factoren waren intrinsieke factoren van de singels en wallen (struikbedekking, bedekking van bramen en brandnetels, kroonomvang, breedte aan de voet) en één ruimtelijke factor (aantal hoekpunten binnen een straal van 150 m, overeenkomend met dwars verbindingen tussen singels en wallen). Vier sleutel – factoren waren dezelfde voor de twee regio’s, maar de effectgroottes verschilden tussen de factoren en de soortgroepen. Als maat voor habitatvolume (hoeveelheid habitat) komen de intrinsieke sleutelfactoren voor broedvogels in singels en wallen in Oost-Fryslân overeen met die in Groot-Brittannië en Oost-Europa, ondanks aanzienlijke verschillen in botanische samenstelling, structuur en beheer van de singels en wallen. In tegenstelling tot studies aan Britse heggen vonden wij vooral kwantitatieve sleutelfactoren en slechts één kwalitatieve factor (bedekking van bramen en brandnetels). We vonden één ruimtelijke sleutelfactor (dwarsverbindingen) en geen correlatie van vogelaantallen met de dichtheid van singels en wallen in de omgeving. We bespreken de ecologie van de sleutelfactoren met betrekking tot voedselvoorziening en broeden. We concluderen ook dat de regeling voor agrarisch natuurbeheer de belangrijkste habitatfactoren en daarmee de struweelvogels bevorderen. Implicaties van onze bevindingen zijn dat traditioneel beheer broedvogels bevordert, maar ook dat het beheer ruimte zou moeten laten voor het oud worden van bomen.”


   Naar nieuwsoverzicht



Vereniging Noardlike Fryske Wâlden derde in Duurzame top 100 Trouw

Een feestelijke avond was het in Pakhuis de Zwijger in Amsterdam. Daar vond de uitreiking van de Duurzame top 100...

Excursie Veen Innovatie Polder Hegewarren

Datum: Donderdag 22 oktober Tijd: 13:00 inloop, tot ca. 15:00 Locatie: Hegewarren 15, Oudega (SM) Op donderdag 22 oktober aanstaande...

Bloemenblok: boven verwachting mooi

In deze rubriek spreken we verschillende beheerders over een beheerpakket. Deze keer Steven en Tietsje van der Lei uit Drachtstercompagnie...

Presentatie en veldbezoek watervasthoudende maatregelen

De droge en warme zomer van 2026 heeft opnieuw laten zien hoe kwetsbaar de landbouw is voor droogte. Vooral de...

Geweldig broedseizoen voor de gekraagde roodstaart in de Noardlike Fryske Wâlden

Meer vogels, meer nesten met grotere legsels en kuikens die met een goed gewicht uitvlogen. Normaal leggen roodstaarten 6 eieren...

Noardlike Fryske Wâlden in Duurzame 100 van Trouw

Noardlike Fryske Wâlden op derde plaats in de Trouw Duurzame 100, in de categorie Landbouw & voedsel. "Waar de overheid...

In iedere broodtrommel zit wel iets van de boer!

“Zuivel, brood, fruit of toch een koekje? De oorsprong ligt bij de boer. Dus denk in het vervolg als je...

Gebiedsofferte centraal tijdens werkbezoek

Op maandag 24 augustus stond tijdens een werkbezoek in Onnen de gebiedsofferte centraal. Samen met BoerenNatuur Groningen West en Boerennatuur Midden...

Doe mee met de laatste Zomerweken activiteiten

De Boerennatuur Zomerweken in de Noardlike Fryske Wâlden laten zien hoe rijk het karakteristieke coulisselandschap is. De eerste excursies en...

Kijktip: Vroege Vogels in de Noardlike Fryske Wâlden

Kijktip: Vroege Vogels in de Noardlike Fryske Wâlden In mei bracht Vroege Vogels een bezoek aan ons werkgebied, ze gingen...

Hopelijk oant sjen: zeven grutto’s voorzien van kleurringen bij Oentsjerk

Afgelopen vrijdag werden in het weidevogelgebied bij Oentsjerk zeven grutto’s voorzien van kleurringen. Twee van deze vogels kregen daarnaast een...

“Wat moai!” Proef en Beleef Nationaal Landschap Noardlike Fryske Wâlden

Wat ruist daar in het struikgewas? Is het gekraagde roodstaart? Gebruik al je zintuigen deze zomer in Nationaal Landschap Noardlike...

Uitnodiging: SOILCRATES netwerkdag en boerenmarkt in Oosterwolde

Ben jij bezig met je bodem of ben je al betrokken bij het SOILCRATES Living Lab en ben je benieuwd...

‘Houd alsjeblieft de kat binnen in het broedseizoen’

Het is broedseizoen: tijd voor ‘Kuikens in het land, poes in de mand’. Deze bewustwordingscampagne, waarvan de Bond Friese VogelWachten...

Ons jaarverslag 2025 is uit

Tijdens onze Algemene Ledenvergadering op 13 april hebben we ons Jaarverslag 2025 gepresenteerd. In het jaarverslag vertellen we meer over de werkzaamheden...

Fiets mee in het wiel van de koning!

Op zaterdag 25 april is de nieuwe fietsroute “In het wiel van de koning” feestelijk geopend in Stiens met muzikale...

Wie ziet de eerste argusvlinder?

De argusvlinder is een oranje vlindertje met bruine "ogen". Nog niet zo lang geleden kon je deze typisch Friese vlinder...

Opvallende nieuwe vogel gespot in de Noardlike Fryske Wâlden

Gerode Kraagstaart (Collarium frayensis) zorgt voor verwarring onder kenners In de Noardlike Fryske Wâlden is recent een opvallende en vooralsnog...

Akkerbouwers opgelet: Lunchlezing “Regeneraerje kinst leare”

In 2025 is op 3 percelen waar Niet Kerende Grondbewerking (NKG) wordt toegepast onderzoek verricht. Dit onderzoek is uitgevoerd in...

Overgangszones in coulisselandschap cruciaal voor insecten

Overgangszones in coulisselandschap cruciaal voor insecten, kruidenrijke graslanden dragen hieraan bij. Het karakteristieke coulisselandschap van de Noardlike Fryske Wâlden is...
© 2026 · Noardlike Fryske Wâlden · disclaimer · privacy statement · concept & realisatie door Custard on & offline communicatie