Leeuwarden Culturele Hoofdstad 2018

Project ‘De Nije Miensker’ verbindt boer en burger

Noordoost-Fryslân kan tijdens Leeuwarden-Fryslân 2018 genieten van het project ‘De Nije Miensker’. In het project komt aan bod hoe de inwoners hier leven, wonen en werken in een duurzaam landschap. Onderdelen waaraan mensen kunnen deelnemen zijn onder andere Boer & Breakfast, WOODlandart, BEAMhutten en de try-out van de LandschapsSymfonie.

Met De Nije Miensker willen de initiatiefnemers de kloof tussen boeren en burgers overbruggen. De samenwerkende partijen laten de mensen het landschap ervaren door kunst, cultuur, landschap en biodiversiteit aan elkaar te verbinden. “Wij willen de verbinding leggen tussen de mienskip en het land waarin men leeft en werkt”, verduidelijkt voorzitter Albert van der Ploeg van de vereniging Noardlike Fryske Wâlden (NFW). “Het project sluit naadloos aan bij de ambitie en visie van onze vereniging: een vitale landbouw, wonen en werken, in wisselwerking met landschap, biodiversiteit en beleving.” De Nije Miensker is een gezamenlijk initiatief van de NFW, Stichting Markant Friesland, Ecologisch Onderzoeksbureau Altenburg & Wymenga bv, StaatsbosbeheerPartycentrum/Cultureel Centrum ‘De Pleats’, Botanische tuin De Kruidhof en Scherjon’s Klompenmakerij en Klompenmuseum.

Oud Fries woord
Miensker is een oud Fries woord. Miensker of meenschar was vroeger gemeenschappelijk gebruikte grond, waar het vee werd ingeschaard of die gemeenschappelijk werd gehooid. Waar de miensker vroeger exclusief betrekking had op de boerengemeenschap en boerenfuncties diende, past tegenwoordig beter de betekenis van multifunctionele gebruiksruimte voor landbouw, recreatie en biodiversiteit. “Van exclusief agrarisch grondgebied naar publieke ruimte. Een ontwikkeling die wij als uitdaging zien. Wij geven graag nieuwe inhoud aan het woord miensker”, aldus Van der Ploeg.

Boer & Breakfast
Onder De Nije Miensker vallen de projectonderdelen Boer & Breakfast, WOODlandart, BEAMhutten en de try-out van de LandschapsSymfonie. Boer & Breakfast zijn unieke overnachtinglocaties bij de boer gedurende het jaar 2018 en daarna. Bezoekers aan LF2018 krijgen tijdens de overnachting een uniek kijkje in het boerenleven. Zij kunnen dieren voeren, een tractorrijbewijs halen, fietsen en wandelen in de omgeving en in de avond opwarmen bij het kampvuur. Naast een ‘permanente’ bed & breakfast zet de vereniging NFW in op tijdelijke boerencampings, waar mensen tijdens een evenement kunnen overnachten in tentjes.

WOODlandart
Onder de noemer WOODlandart komen er kunstwerken in het landschap, die inwoners en bezoekers attent moeten maken op het Nationaal Landschap Noardlike Fryske Wâlden met haar kenmerkende coulisselandschap. De kunstwerken worden gemaakt van puur natuurlijk materiaal, zoals kweekwilgen en/of restmateriaal van boerenbedrijven. Zo’n tien dorpen in Smallingerland willen meewerken aan WOODlandart, waarvoor artistiek leider Derk den Boer verantwoordelijk is.

BEAMhutten
Op een aantal locaties wordt in samenwerking met de scholen en NME-centra (Natuur- en Milieueducatie) een boomhuttenproject uitgevoerd: BEAMhutten. Schoolkinderen gaan ouderwets boomhutten bouwen – op een veilige manier – in de Noardlike Fryske Wâlden. Zo komt de jeugd weer buiten, komen ze in contact met de natuur en spelen ze buiten. De gemaakte hutten fungeren als teaser voor professionele boomhutten die kunnen dienen als bijzondere overnachtingslocatie en tegelijk als een kunstobject in het landschap.

LandschapsSymfonie
De LandschapsSymfonie is een ander groot project. Het landschap van Noordoost-Fryslân verandert van exclusief agrarisch grondgebied naar publieke ruimte. Deze transitie en de verbinding tussen de mienskip en het land waarin we leven en werken, wordt verbeeld in de LandschapsSymfonie. Dit is een poëtische muzikale collage van het gebied en haar inwoners en bezoekers. In 2018 wordt de try-out uitgevoerd als er voldoende financiële middelen gevonden worden. Dat geldt ook voor de uiteindelijke serie van voorstellingen die in 2020 op de planning staat. De LandschapsSymfonie reist dan door de hele regio van de Noardlike Fryske Wâlden naar de kleistreek en zal zo zand en klei bijeenbrengen. Met het muziekstuk willen de initiatiefnemers mensen verbinden met het landschap en de agrarische bedrijfsvoering, maar ook de biodiversiteit zichtbaar maken als tegenhanger van de ‘landschapspijn’ die sommigen ervaren.

Streekpad
Binnen De Nije Miensker kan een project rondom wandelen niet ontbreken. Het is dé manier om het landschap goed te beleven. In 2017 is gestart met de realisatie van het Streekpad Noardlike Fryske Wâlden onder de vlag van Wandelnet. Dit wandelpad van ongeveer 150 kilometer loopt door de gemeenten Achtkarspelen, Dantumadiel, Tytsjerksteradiel, Kollumerland c.a. en Smallingerland. Het is een blijvende recreatieve routestructuur die veel wandelaars naar de regio zullen brengen. Het plan is kunstobjecten langs de route te plaatsen.

Arrangementen
De initiatiefnemers zijn bezig om arrangementen te ontwikkelen voor bezoekers die alle elementen van De Nije Miensker met elkaar verbinden. Zoals een volledig verzorgd wandelarrangement, waarbij deelnemers iedere nacht in een andere Boer & Breakfast slapen. Of een arrangement rondom de LandschapsSymfonie met eten en overnachting. Wie meer wil weten over De Nije Miensker of ook mee wil doen aan het project, kan contact opnemen met Monique Hamersma van de vereniging NFW, telefoon 0511-745200 (tussen 9:00 en 12:00 uur) of e-mail info@noardlikefryskewalden.nl